Yazar: Zu Hui

Çin’in başkenti Beijing’de 16-17 Eylül tarihlerinde ileri imalat konulu ulusal konferans düzenlendi. Çin Cumhurbaşkanı Xi Jinping toplantıda yaptığı konuşmada, akıllı, yeşil ve entegre bir kalkınma anlayışına bağlı kalıp, Çin tarzı modernleşmeye güçlü destek sağlamak amacıyla ileri imalat sektörünün sürekli büyütülmesi ve güçlendirilmesi çağrısında bulundu. Analistler, bunun Çin’deki dış ticaretin yeşil gelişmesine de yeni bir ivme kazandıracağını savundu.

Nitekim, kısa süre önce yayımlanan 2026 Çin Yeşil Dış Ticareti Gelişim Raporu’na göre, Çin’de yeşil ticaret kapsamındaki ithalat ve ihracat hacmi 2025 yılında 802 milyar 251 milyon ABD Doları’na ulaşarak dünya toplamının yüzde 14,68’ini oluşturdu. Çin bu rakamla dünyada ilk sırada yer aldı. Bu yılın ilk sekiz ayında Çin’in gerçekleştirdiği elektrikli araç, lityum iyon pil ve fotovoltaik ürünlerin ithalat ve ihracatı geçen yılın aynı dönemine göre yaklaşık yüzde 40 arttı. Rüzgar türbinleri, çevre dostu gemiler ile enerji tasarrufu sağlayan ve çevreyi koruyan ekipmanlara yönelik siparişler ise istikrarlı bir şekilde büyümeye devam etti.

Peki Çin’in yeşil dış ticareti neden sürekli genişliyor? Uzmanlar, Çin'in dünyadaki en sistematik ve eksiksiz karbon salımını azaltma politika sistemini hayata geçirdiğini, dünyanın en büyük ve en hızlı gelişen yenilenebilir enerji sistemini kurduğunu kaydetti. Uzmanlar, Çin’in temiz enerji, yeni enerji araçları ve yapay zekâ gibi alanlarda yeşil bir tedarik zincirini oluşturduğunu, böylece yeşil bir dış ticaretin gelişimi için sağlam bir temel attığını belirtti. Uzmanlar ayrıca, Çinli şirketlerin yeşil tedarik zinciri yönetimini sürekli güçlendirerek yeşil anlayışını AR-GE, lojistik ve paketleme gibi üretimin tüm süreçlerine entegre ettiğini, böylece dış ticaretin ve sanayinin eş zamanlı olarak gelişmesini hızlandırdığını ve modernizasyonunu teşvik ettiğini dile getirdi.

Çin, yeşil ürünler konusunda önemli bir küresel tedarikçi olmakla sınırlı kalmayıp, aynı zamanda bu ürünlerin önemli bir pazarı. 2025 yılında Çin’in yeşil ürün yönündeki ithalat tutarı 359 milyar 624 milyon dolara ulaşarak küresel yeşil ürün ithalat tutarının yüzde 12,91’ini oluşturdu ve Çin bu alanda da dünya birincisi oldu. Daha da önemlisi Çin, yüksek düzeyde dışa açılımını sürekli genişletiyor ve küresel yeşil yönetişime derinlemesine katılıyor.

Geçtiğimiz yıllarda Çin, küresel düşük karbon kuralları ve yeşil standart sistemlerinin oluşturulmasına aktif bir şekilde katıldı; sırasıyla “Dijital Ekonomi ve Yeşil Kalkınma Uluslararası Ticari ve Ekonomik İşbirliği Çerçevesi İnisiyatifi” ile “Yeşil Madencilik İçin Uluslararası Ekonomik ve Ticari İşbirliği İnisiyatifi” gibi önemli inisiyatifleri öncülük etti ve birçok ülke ile ekonomiden desteği aldı. Aynı zamanda Çin, bu konuda uluslararası işbirliğini sürdürerek gelişmekte olan ülkelerin yeşil kalkınma kapasitelerini artırmalarına yardımcı oldu ve küresel yeşil ticaretin önemli bir itici gücü ve istikrar unsuru haline geldi.

Yeşil kalkınma, Çin tarzı modernleşmenin temel unsurudur, yeşil dış ticaretin geliştirilmesi ise ticaretin modernleşmesini teşvik eden önemli bir adımdır. 15. Beş Yıllık Plan da yeşil dış ticaretin yenilikçi bir şekilde geliştirilmesini açıkça ortaya koyuyor. Gelecekte, ileri imalat sektörünün akıllı, yeşil ve entegre bir şekilde gelişmesiyle birlikte Çin’deki dış ticaret de yeşil gelişim yönde hız kazanacak, ülkelerin kalkınmasına daha fazla yeşil dinamizm katacak ve küresel iklim yönetimine Çin’in katkısını artıracak.